Ογκολογία: Η απόσυρση σωτήριων φαρμάκων, το αδιέξοδο του clawback και οι ευθύνες της κυβέρνησης Μητσοτάκη
Η ανησυχητική απόσυρση του σκευάσματος Trodelvy για τον επιθετικό καρκίνο του μαστού περιορίζει δραματικά τις θεραπευτικές επιλογές των ασθενών – Πρόκειται για το τέταρτο ογκολογικό φάρμακο που εγκαταλείπει τη χώρα σε λίγους μήνες, ως συνέπεια των υψηλών υποχρεωτικών επιστροφών (clawback) που αγγίζουν το 80% – Η παρέμβαση των ογκολόγων και η επιτακτική ανάγκη για διαρθρωτικές αλλαγές από την ηγεσία του Υπουργείου Υγείας προκειμένου να διασφαλιστεί η πρόσβαση στην καινοτομία – Το πρόβλημα πρόσβασης και η αγωνία των ασθενών
Η εξασφάλιση της πρόσβασης των ογκολογικών ασθενών στις πλέον σύγχρονες και αποτελεσματικές θεραπείες αποτελεί θεμελιώδη υποχρέωση κάθε συστήματος υγείας. Ωστόσο, η πρόσφατη απόφαση της φαρμακευτικής εταιρείας Gilead να αποσύρει από την ελληνική αγορά το Trodelvy, ένα κρίσιμο σκεύασμα για τον τριπλά αρνητικό καρκίνο του μαστού, αναδεικνύει τις σοβαρές δυσλειτουργίες της εγχώριας φαρμακευτικής πολιτικής. Η εξέλιξη αυτή προκαλεί βαθιά ανησυχία, καθώς στερεί από γυναίκες με μια ιδιαίτερα επιθετική μορφή καρκίνου ένα πολύτιμο θεραπευτικό εργαλείο. Το γεγονός ότι πρόκειται για το τέταρτο κατά σειρά καινοτόμο ογκολογικό φάρμακο που αποσύρεται από τη χώρα μας μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα, καταδεικνύει ότι δεν αντιμετωπίζουμε ένα μεμονωμένο περιστατικό, αλλά ένα συστημικό πρόβλημα που απειλεί την ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας στο Εθνικό Σύστημα Υγείας.
Το αδιέξοδο του clawback και η ανάγκη για νέα χρηματοδότηση
Η ρίζα του προβλήματος εντοπίζεται στο ασφυκτικό πλαίσιο χρηματοδότησης και στις πολιτικές ελέγχου της φαρμακευτικής δαπάνης που εφαρμόζει το Υπουργείο Υγείας. Ο μηχανισμός των υποχρεωτικών επιστροφών (clawback), ο οποίος επιβλήθηκε αρχικά ως προσωρινό μέτρο έκτακτης ανάγκης, έχει πλέον παγιωθεί, φτάνοντας σε μη βιώσιμα επίπεδα που αγγίζουν ακόμη και το 80% για ορισμένες κατηγορίες καινοτόμων φαρμάκων. Αυτή η υπερβολική επιβάρυνση καθιστά την ελληνική αγορά αποτρεπτική για τη διάθεση νέων, εξειδικευμένων θεραπειών.
Η ηγεσία του Υπουργείου Υγείας και η ιδια η κυβέρνηση Μητσοτάκη καλείται να αντιμετωπίσει την πραγματικότητα: η συνεχιζόμενη υποχρηματοδότηση του προϋπολογισμού για το φάρμακο και η μετακύλιση του κόστους στις εταιρείες δημιουργούν σοβαρά εμπόδια στην εισαγωγή και παραμονή σωτήριων σκευασμάτων στη χώρα. Απαιτείται άμεσα μια ορθολογική αναπροσαρμογή του προϋπολογισμού, ώστε να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των ασθενών και στις εξελίξεις της ιατρικής επιστήμης.