Απογευματινά Ιατρεία Επί Πληρωμή στα Στρατιωτικά Νοσοκομεία.

 Μία νέα εποχή για τη στρατιωτική υγεία στην Ελλάδα εγκαινιάζεται με την εισαγωγή απογευματινών ιατρείων επί πληρωμή στα Στρατιωτικά Νοσοκομεία. 

Το νέο πλαίσιο, που θεσμοθετήθηκε με τον νόμο Δένδια (2025) και εξειδικεύτηκε με πρόσφατη απόφαση του υφυπουργού Εθνικής Άμυνας Θανάση Δαβάκη, επιτρέπει για πρώτη φορά την πρόσβαση ιδιωτών, ασφαλιστικών φορέων και ιδιωτικών ασφαλιστικών εταιρειών στις δομές υγείας των Ενόπλων Δυνάμεων, πέραν του τακτικού ωραρίου.

Δηλαδή πρέπει να αισθανόμαστε και ευτυχείς επειδή θεσπίζεται η δυνατότητα να πληρώνουμε για να εξεταζόμαστε σε ένα δημόσιο στρατιωτικό νοσοκομείο, το οποίο έχει δημιουργηθεί, στελεχωθεί και εξοπλιστεί με δημόσιο χρήμα;

Ας είμαστε ακριβείς: οι χρεώσεις αφορούν τη λειτουργία πέραν του τακτικού ωραρίου. Προβλέπονται επισκέψεις από 24 έως 60 ευρώ, πρόσθετη επιβάρυνση για διαγνωστικές και θεραπευτικές πράξεις και κόστος 120 ευρώ για μικρές επεμβατικές πράξεις, πέραν του νοσηλίου και των χρησιμοποιούμενων υλικών. Παράλληλα, ανοίγει ο δρόμος για την κάλυψη των υπηρεσιών από ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες.

Το αυτονόητο ερώτημα, λοιπόν, είναι ένα: "κατά πόσο ακριβώς θα αυξηθούν οι συντάξεις μας, ώστε να μπορούμε να πληρώνουμε για υπηρεσίες υγείας που μέχρι σήμερα θεωρούσαμε ότι δικαιούμαστε ως ασφαλισμένοι και ως απόστρατοι;".

Διότι δεν μπορεί η πολιτεία να αυξάνει διαρκώς το κόστος των φαρμάκων, των εξετάσεων, της περίθαλψης και της καθημερινής διαβίωσης, να χορηγεί αυξήσεις που εξανεμίζονται πριν ακόμη καταβληθούν και, ταυτόχρονα, να παρουσιάζει ως «αναβάθμιση» τη δυνατότητα να πληρώνουμε επιπλέον για να εξυπηρετηθούμε ταχύτερα σε ένα δημόσιο στρατιωτικό νοσοκομείο.

Όταν η σύνταξη δεν επαρκεί για τις βασικές ανάγκες του μήνα, η επί πληρωμή πρόσβαση στην υγεία δεν αποτελεί επιλογή. Αποτελεί αποκλεισμό για εκείνον που δεν διαθέτει τα χρήματα. Και τότε η περίθαλψη παύει να παρέχεται με βάση την ανάγκη και αρχίζει να παρέχεται με βάση το πορτοφόλι.

Το πρόβλημα, επομένως, δεν είναι η επέκταση του ωραρίου ούτε η δίκαιη αμοιβή του ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού. Το πρόβλημα είναι ότι, αντί το κράτος να εξασφαλίσει επαρκές προσωπικό, σύντομα ραντεβού και πλήρη δωρεάν πρόσβαση κατά το τακτικό ωράριο, δημιουργεί έναν παράλληλο μηχανισμό ταχύτερης εξυπηρέτησης για όποιον έχει τη δυνατότητα να πληρώσει.

Πριν ανοίξουν τα στρατιωτικά νοσοκομεία στους ιδιώτες και στις ασφαλιστικές εταιρείες, όφειλε να έχει διασφαλιστεί κατ' απόλυτη προτεραιότητα η απρόσκοπτη περίθαλψη των εν ενεργεία στελεχών, των αποστράτων και των οικογενειών τους. Όταν ένας δικαιούχος περιμένει εβδομάδες ή μήνες για εξέταση και του προσφέρεται η δυνατότητα να εξεταστεί νωρίτερα εφόσον πληρώσει, η επιλογή παύει να είναι πραγματικά ελεύθερη. Μετατρέπεται σε οικονομικό καταναγκασμό.

Τα στρατιωτικά νοσοκομεία δεν είναι επιχειρήσεις ούτε εγκαταστάσεις προς εμπορική αξιοποίηση. Έχουν συγκεκριμένη υγειονομική και επιχειρησιακή αποστολή. Η αξιοποίηση των απογευματινών ωρών θα μπορούσε να είναι πραγματική μεταρρύθμιση, εφόσον ενίσχυε δωρεάν την περίθαλψη των δικαιούχων. Όταν όμως συνοδεύεται από τιμοκατάλογο και είσοδο ιδιωτικών ασφαλιστικών εταιρειών, δεν εγκαινιάζεται απλώς μια «νέα εποχή». Εγκαινιάζεται η σταδιακή εμπορευματοποίηση της στρατιωτικής υγείας.

Η υγεία δεν αναβαθμίζεται όταν αγοράζεται γρηγορότερα από εκείνον που διαθέτει χρήματα. Αναβαθμίζεται όταν παρέχεται έγκαιρα, ισότιμα και χωρίς πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση σε όλους όσοι τη δικαιούνται.

Τι σημαίνει, όμως, στην πράξη ότι τα στρατιωτικά νοσοκομεία θα μπορούν να συμβάλλονται με ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες;

Για όσους δεν διαθέτουν ιδιωτική ασφάλιση, η απάντηση είναι απλή και καθόλου ευχάριστη: εάν χρειαστούν την απογευματινή λειτουργία, θα πληρώνουν οι ίδιοι από την τσέπη τους. Καμία ασφαλιστική εταιρεία δεν θα καλύψει εκείνον που δεν είναι πελάτης της και κανένα νέο δικαίωμα δεν δημιουργείται για τον απόστρατο ή τον συνταξιούχο με τη χαμηλή σύνταξη.

Για όσους έχουν ήδη ιδιωτικό ασφαλιστήριο, γεννάται ένα δεύτερο ερώτημα: γιατί να προσφύγουν σε στρατιωτικό νοσοκομείο και όχι σε ένα από τα μεγάλα ιδιωτικά θεραπευτήρια με τα οποία πιθανόν συνεργάζεται η ασφαλιστική τους εταιρεία; Μήπως τελικά δεν θα επιλέγει ο ασθενής, αλλά θα τον κατευθύνει η εταιρεία προς το στρατιωτικό νοσοκομείο, επειδή θα της κοστίζει λιγότερο;

Και υπάρχει ένα ακόμη σοβαρότερο ζήτημα. Τι ακριβώς συμβαίνει με τα ασφάλιστρα όσο μεγαλώνει ο ασφαλισμένος; Μέχρι ποια ηλικία γίνεται δεκτός σε ένα νέο πρόγραμμα; Πόσο αυξάνεται κάθε χρόνο το ασφάλιστρο; Τι ισχύει για τις ήδη υπάρχουσες παθήσεις, τις εξαιρέσεις, τις συμμετοχές και τα ανώτατα όρια κάλυψης; Είναι γνωστό ότι η ηλικία επιβαρύνει ουσιαστικά το κόστος της ιδιωτικής ασφάλισης, ακριβώς όταν ο άνθρωπος τη χρειάζεται περισσότερο και η σύνταξή του δεν ακολουθεί αυτές τις αυξήσεις.

Πριν, λοιπόν, παρουσιάζεται η είσοδος των ασφαλιστικών εταιρειών στα στρατιωτικά νοσοκομεία ως «αναβάθμιση», πρέπει να δοθούν καθαρές απαντήσεις: ποιοι θα εξυπηρετούνται, με ποια προτεραιότητα, ποιος θα πληρώνει, πόσο θα πληρώνει και ποια προστασία θα υπάρχει για τον ηλικιωμένο απόστρατο που δεν έχει -ή δεν μπορεί πλέον να συντηρήσει- ιδιωτικό ασφαλιστήριο.

Διαφορετικά, δεν μιλάμε για αναβάθμιση της στρατιωτικής υγείας. Μιλάμε για τη δημιουργία ενός συστήματος δύο ταχυτήτων μέσα σε δημόσιες υποδομές: γρήγορη πρόσβαση για εκείνον που διαθέτει ασφαλιστήριο ή χρήματα και αναμονή για εκείνον που έχει μόνο το δικαίωμά του.